ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસ (કોંગ્રેસ) 64 વર્ષના લાંબા અંતરાલ પછી ગુજરાતમાં તેનું અખિલ ભારતીય કોંગ્રેસ સમિતિ (AICC) સત્ર યોજવા જઈ રહી છે. આ ઐતિહાસિક સત્ર ૮ અને ૯ એપ્રિલ ૨૦૨૫ ના રોજ અમદાવાદમાં યોજાશે. આ પહેલા, ગુજરાતમાં AICCનું છેલ્લું સત્ર 1961માં ભાવનગરમાં યોજાયું હતું. ગુજરાતમાં અસ્તિત્વના સંકટ અને રાષ્ટ્રીય સ્તરે સતત ચૂંટણીમાં મળેલી હાર વચ્ચે પાર્ટી આ સત્ર દ્વારા નવી ઉર્જા મેળવવાનો પ્રયાસ કરશે.
64 વર્ષ પછી ગુજરાતમાં યોજાઈ રહેલું આ AICC સત્ર ઘણા ઐતિહાસિક સંયોગોને કારણે ખાસ બન્યું છે. આ વર્ષે મહાત્મા ગાંધીના કોંગ્રેસ પ્રમુખ તરીકેના એકમાત્ર કાર્યકાળની શતાબ્દી અને સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલની ૧૫૦મી જન્મજયંતિ પણ છે. કોંગ્રેસ 8 એપ્રિલે શાહીબાગમાં સરદાર પટેલ સ્મારક ખાતે કોંગ્રેસ કાર્યકારી સમિતિ (CWC) ની બેઠક યોજશે, જ્યારે 9 એપ્રિલે સાબરમતી નદી કિનારે AICC નું મુખ્ય સત્ર યોજાશે.
સરદાર પટેલના વારસા પર ફરીથી ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાની વ્યૂહરચના?
છેલ્લા દાયકામાં, ભાજપે મોટાભાગે સરદાર પટેલના વારસાને અપનાવ્યો છે અને કોંગ્રેસને તેનાથી દૂર રાખવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. આવી સ્થિતિમાં, સરદાર પટેલની ૧૫૦મી જન્મજયંતિ પર ગુજરાતમાં કોંગ્રેસ દ્વારા આયોજિત આ કાર્યક્રમને માત્ર સંયોગ માનવામાં આવી રહ્યો નથી. કેટલાક વિશ્લેષકો માને છે કે પાર્ટી પટેલ સમુદાયનો ટેકો પાછો મેળવવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે, જે માધવસિંહ સોલંકીના KHAM (ક્ષત્રિય, હરિજન, આદિવાસી, મુસ્લિમ) સોશિયલ એન્જિનિયરિંગને કારણે કોંગ્રેસથી દૂર થઈ ગયો હતો. જોકે, કોંગ્રેસના નેતાઓએ આ ઘટનાના કોઈપણ રાજકીય મહત્વનો ઇનકાર કર્યો છે. ગુજરાત કોંગ્રેસના પ્રવક્તા મનીષ દોશીએ કહ્યું, “તમે સરદાર પટેલને કોઈ એક સમુદાયના દ્રષ્ટિકોણથી ન જોઈ શકો. તેઓ સમગ્ર રાષ્ટ્રના નેતા હતા.”
ગુજરાતમાં કોંગ્રેસ માટે આ સત્ર કેમ મહત્વનું છે?
છેલ્લા ઘણા દાયકાઓથી ગુજરાતમાં કોંગ્રેસ સતત નબળી પડી રહી છે. પાર્ટીએ 2017ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં 77 બેઠકો જીતીને સારું પ્રદર્શન કર્યું હતું, પરંતુ 2022માં તે ઘટીને 17 બેઠકો પર આવી ગઈ. હવે લોકસભાની ચૂંટણી નજીક છે અને પાર્ટી આ સત્ર દ્વારા કાર્યકરોમાં ઉત્સાહ જગાડવાનો પ્રયાસ કરશે. પાર્ટીના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ સત્ર 2027ની ગુજરાત વિધાનસભા ચૂંટણી માટે પણ એક શરૂઆત છે. છેલ્લા કેટલાક ચૂંટણીઓમાં ગુજરાતમાં કોંગ્રેસનું પ્રદર્શન ખરાબ રહ્યું છે. તાજેતરની મ્યુનિસિપલ ચૂંટણીઓમાં પણ તેમને કારમી હારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. આવી સ્થિતિમાં, આ સત્ર પાર્ટીના કાર્યકરોમાં નવી ઉર્જાનો સંચાર કરવાનો અને સંગઠનને મજબૂત બનાવવાનો પ્રયાસ હશે. આ સત્રમાં દેશભરમાંથી લગભગ 3,000 પ્રતિનિધિઓ ભાગ લેશે, જેમાં કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગે, સંસદીય પક્ષના અધ્યક્ષ સોનિયા ગાંધી, લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી, કોંગ્રેસ શાસિત રાજ્યોના મુખ્યમંત્રીઓ, રાષ્ટ્રીય પદાધિકારીઓ અને વરિષ્ઠ નેતાઓનો સમાવેશ થશે. આ સત્ર દ્વારા કોંગ્રેસ પોતાનું ખોવાયેલું રાજકીય સ્થાન પાછું મેળવી શકશે કે પછી તે ફક્ત પ્રતીકાત્મક રાજકારણ બનીને રહેશે તે જોવું રસપ્રદ રહેશે.